11.1 C
Santa Comba
miércoles, junio 12, 2024

O doutor Quintanilla e a milagrosa cura do tifo na Costa da Morte nos anos da fame

Rafael Lema//

Os novos positivos de tuberculose en Camariñas fan pensar nos estragos dos andazos noutras épocas, recordadas aínda polos nosos pais. Nos anos da fame, tuberculosos, varíola e tifo causou moitas mortes na comarca, tamén a gripe do 1918 (moi virulenta na Ponte do Porto) o o cólera a finais do século XIX no distrito de Corcubión. Imos lembrar un caso menos coñecido, o dun tipo mortal de tifo que afectou á Costa da Morte tras a Segunda Guerra Mundial e onde o labor dun gran médico ferrolán e a intervención divina evitaron o enterramento de moitos veciños.

O finado doutor, político e galeguista Jaime Quintanilla Ulla foi un dos homes mais implicados na loita contra unha peste que afectou a moitas das nosas aldeas tras a fin da Segunda Guerra Mundial. Especialmente afectados foron os concellos de Fisterra, Malpica e Corcubión, no último gran andazo sufrido pola comarca e onde o doutor Quintanilla foi o encargado do control e tratamento dos casos na Costa da Morte.

Os tres concellos sufriron tras 1945 unha epidemia de «tifus exantemático«. 80 casos foron postos a tratamento polo profesor Fernández Cruz, que encargou o control a Quintanilla. Eran 51 homes e 25 mulleres de entre 14 e 73 anos. Foron internados nun pavillón anexo ao hospital xeral de Santiago. A Deputación Provincial da Coruña aportou sabas, toallas, louza, cubertos. O Concello de Santiago dou xabón, lixivia e outros utensilios de limpeza.

Este tipo de tifo que causou moitas mortes no século pasado no noso pais e en Europa pousaba na cama aos doentes, que tiñan tamén unha manchas vermellas polo corpo, as exantemas. Está producido polo virus rickettsia prowazeki, que matou aos seus descubridores, os virólogos Ricketts e Priwazek, mentres o estudaban.

Algo que da fe da gravidade dos feitos que imos relatar. A enfermidade transmítese polo piollo da roupa, que prolifera en tempos de fame, como eran estes anos na comarca, tras as guerras. Europa sufriu moito a difusión tras 1943, sobre todo pola gran mortandade en Nápoles, Hamburgo, Varsovia ou Minsk. Os soldados levárono a EEUU, e en varias das súas cidades naceron importantes focos. Contra o piollo foi descuberto o DDT polo suízo Muller, premio Nobel no 1948. En España correu a voz da súa difusión por un inexistente piollo verde, que quedou na lenda popular. En fases de andazo ten unha mortandade media do 30 por cen. O tratamento é cun ácido paraminobenzoico, o paba. Precísanse de 10 a 20 gr. diarios e pola repercusión mundial dos casos, escaseaba.

Como o paba dispoñible nun tempo de boicot ao réxime e falta de abastacementos de todo tipo, por suposto de medicinas, usouse o pouco que había para os máis febrís ou con gran exatema, un total de 44. Para aos outros o doutor intentouno con piramidón, extractos hepáticos, coramina, simpatol ou sueroterapia. Nestas duras condicións e ante a falta material de todo tipo os galenos lograron que non houbese ningún caso mortal.

Para moitos foi todo un milagre no que deberon interceder os santos patróns das tres vilas e a virxe, que recibiron moitas rogativas nos seus templos, algo que incluso foi mencionado por un home non dado a estas citas metafísicas como o doutor Quintanilla, a quen coñecín en Ferrol na casa dos meus tíos. Nun artigo no 1992 recordaba o heroe deste pouco coñecido caso, e merecedor desta pequena homenaxe, que o bo suceso, «no deja de ser, con los pocos medios disponibles, una agradable casualidad no atribuible a la medicina».

Fotos.- Xaime Quintanilla recibidno o bastón de mando. http://deferrolparaelmundo.blogspot.com

Pódeche interesar

DEJA UNA RESPUESTA

Por favor ingrese su comentario!
Por favor ingrese su nombre aquí
Captcha verification failed!
La puntuación de usuario de captcha falló. ¡por favor contáctenos!

Síguenos

7,820FansMe gusta
1,661SeguidoresSeguir
1,826SeguidoresSeguir
1,250SuscriptoresSuscribirte

Últimos artigos